Ամերիկայի Միացյալ Նահանգները (ԱՄՆ) ուրբաթ օրը հայտարարեց, որ պաշտոնապես չեղարկել է Սիրիայի դեմ համապարփակ տնտեսական պատժամիջոցները։ Այս որոշումը ներկայացնում է Մերձավոր Արևելքում ԱՄՆ քաղաքականության կտրուկ փոփոխություն և կհարթի ճանապարհ պատերազմից տուժած արաբական երկրում օտարերկրյա ներդրումների վերսկսման համար։
Այս քայլը հաստատվել է ԱՄՆ ֆինանսների նախարարության ուրբաթ օրվա հայտարարությամբ։ Հայտարարության մեջ ասվում է, որ տրամադրվել է ընդհանուր լիցենզիա, որը թույլ է տալիս գործարքներ կատարել, որոնք նախկինում արգելված էին Սիրիայի դեմ պատժամիջոցների կանոնակարգով։ Այս քայլը արդյունավետորեն վերացնում է հիմնական սահմանափակումները, որոնք գործում էին ավելի քան մեկ տասնամյակ։
Պետական և ֆինանսների նախարարությունների կողմից ձեռնարկված միջոցառումները նախատեսում են վեցամսյա կասեցում Կոնգրեսի կողմից 2019 թվականին սահմանված խիստ պատժամիջոցների նկատմամբ և ընդլայնում են ԱՄՆ կանոնները Սիրիայում օտարերկրյա ընկերությունների կողմից գործունեության տեսակների վերաբերյալ։
«Ինչպես խոստացել էր նախագահ Թրամփը, ֆինանսների նախարարությունը և պետական դեպարտամենտները իրականացնում են Սիրիայում նոր ներդրումները խրախուսելու թույլտվություններ», - ասաց ֆինանսների նախարար Սքոթ Բեսենթը։ «Սիրիան նույնպես պետք է շարունակի իր ուղին՝ դառնալու խաղաղ և կայուն երկիր։ Մենք հույս ունենք, որ այսօրվա գործողությունները երկիրը կուղեկցեն դեպի պայծառ, բարգավաճ և կայուն ապագա»։
Թուրքիայի և Սաուդյան Արաբիայի դերը
Պատժամիջոցների մեղմացումը տեղի ունեցավ ԱՄՆ Պետդեպարտամենտի կողմից «Սեզար Սիրիայի քաղաքացիական պաշտպանության մասին» օրենքի համաձայն շնորհված հատուկ բացառության հետ մեկտեղ։
Այս մանդատը նպատակ ունի նպաստել միջազգային գործընկերների և տարածաշրջանային դաշնակիցների մասնակցությանը վերակառուցման գործընթացին, մասնավորապես՝ Սիրիայի ֆինանսական և էներգետիկ ոլորտներում։
ԱՄՆ ֆինանսների նախարարությունը հայտարարել է, որ տրամադրված ընդհանուր լիցենզիան թույլ կտա նոր ներդրումներ կատարել, ֆինանսական ծառայություններ մատուցել և ֆինանսական գործարքներ իրականացնել սիրիական նավթամթերքի հետ կապված։
Լիցենզիան նաև թույլ է տալիս առևտուր անել Սիրիայի նոր կառավարության և նախկինում արգելափակված որոշ անհատների ու հաստատությունների հետ։
Մերձավոր Արևելք կատարած իր վերջին այցի ժամանակ նախագահ Դոնալդ Թրամփը շատերին զարմացրեց՝ հայտարարելով Սիրիայի նկատմամբ «կտրուկ և կաթվածահար անող» պատժամիջոցները վերացնելու մտադրության մասին։ Այս որոշումը կայացվել է տարածաշրջանային դաշնակիցների, ինչպիսիք են Թուրքիան և Սաուդյան Արաբիան, ճնշումից հետո։
Թրամփի վարչակազմը ուրբաթ օրը տարածված հայտարարության մեջ նշել է, որ այդ քայլերը «ԱՄՆ կառավարության պատժամիջոցների ամբողջ ճարտարապետությունը քանդելու ավելի լայն ջանքերի միայն մեկ մասն են»։
Այս պատժամիջոցները, որոնք Սիրիայի նկատմամբ կիրառվել են տասնամյակներ շարունակ, սահմանվել են այն հիմքով, որ Բաաս ռեժիմի նախկին պաշտոնյաները աջակցել են Իրանի կողմից աջակցվող աշխարհազորայիններին, քիմիական զենքի ծրագրին և քաղաքացիական բնակչության դեմ «խախտումներին»։
Անցյալ տարի Ասադի տապալմանը հանգեցրած ջանքերից հետո Դամասկոսի նոր վարչակազմը քայլեր է ձեռնարկել արևմտյան կառավարությունների հետ հարաբերությունները արագ վերականգնելու և երկիր օտարերկրյա կապիտալ ներգրավելու համար։