Жаңадан жарияланған құжаттарға сәйкес 1963 жылы АҚШ президенті Джон Кеннедидің өлімі кезінде Австралиядағы АҚШ елшілігіне жасалған анонимді телефон қоңырауларына қатысты тергеу құпия жүргізілді.
Дональд Трамп әкімшілігі тарапынан жарияланған жаңа құжаттар Австралияның бұрынғы барлау басшысының 1963 жылы АҚШ президенті Джон Кеннедидің өлтірілуі кезінде Австралиядағы АҚШ елшілігіне жасалған анонимді қоңыраулар бойынша тергеуді құпия ұстауға тырысқанын көрсетеді.
«Бұл құжаттарда Австралияның Қауіпсіздік Барлау Ұйымының сол кездегі басшысы Чарльз Спрайдың 1968 жылдың қазан айында ОБА директоры Ричард Хелмске тергеуді жария етпеуді ұсынғаны жазылған», - деп хабарлайды Австралияның хабар тарату корпорациясы.
Трамптың бұйрығына сәйкес АҚШ Ұлттық мұрағаты сейсенбі күні Кеннедидің өлтірілуіне қатысты 80 000 беттік құжатты жариялады.
Канберрадан күдікті қоңыраулар
ОБА Кеннедиді өлімінен бұрын және кейін Австралиядағы АҚШ елшілігіне жасалған анонимді телефон қоңырауларын тексерді. Кеннедидің мұрагерінің тапсырысымен жүргізілген Уоррен комиссиясының есебінде қастандық жоспарына АҚШ-тың Австралиядағы елшілігінің қатысын зерттеген ОБА тергеуінің құжаты болған.
1968 жылдың қарашасында Хелмске жазылған хабарламада «Сэр Чарльздың сізге жазған хаты Кеннеди өлімінен дейін және кейін АҚШ елшілігіне жасалған анонимді қоңырауларға қатысты тергеуімізге сілтеме жасайтын Уоррен комиссиясының құжатын құпиясыздандыруға кеңес береді», - деп жазылған. Бірнеше күннен кейін Хелмс Спрайға хат жазып, «бұл құжатты жариялау қазір жоспарымда жоқ» деп сендірген.
ОБА Уоррен комиссиясының құжаттарын жариялау үшін одан әрі қысым болады деп күтіп, Австралияның барлау қызметімен бірнеше ай бұрын кеңескен болатын. Алайда Хельмс бұл қысымның болмағанын мәлімдеді.
Қастандық және қастандық теориялары
Кеннедидің өлтірілуі ресми тергеулерге қарамастан, жылдар бойы әртүрлі қастандық теорияларын тудырды. Уоррен комиссиясы және басқа да мемлекеттік органдар қастандықты Ли Харви Осваль жалғыз өзі жасаған деген қорытындыға келген болатын.
Бірақ марқұм президенттің жиені және Трамп әкімшілігінің денсаулық сақтау және халыққа қызмет көрсету министрі болған кіші Роберт Кеннеди қастандыққа ОБА-ның қатысы бар деп айыптаған болатын.
Ұлттық мұрағат басқаратын онлайн-порталға жүктелген бұл құжаттар қастандыққа қатысты барлық үкімет жазбаларын жариялау үшін көптен күткен әрекеттің бір бөлігі. Трамптың 23 қаңтарда қол қойған жарлығы қалған құжаттарды толық жариялауды бұйырды және бұл мәселені қоғам мүддесі деп атады.
Жаңа деректерден не күтіледі?
Джон Кеннеди қастандығын зерттеген бірнеше сарапшы жаңа құжаттар қандай да бір маңызды тұжырымдарды қамтуы екіталай екенін айтты.
Жақында Федералдық тергеу бюросы Трамптың жарлығы негізінде жүргізілген зерттеу барысында қастандыққа қатысты бұрын жарияланбаған 14,000 бет құжаттың ішінен 2,400 жаңа жазбаны тапты.
Бұл жазбаларда ондаған жыл бойы құпия сақталған тергеу мәліметтері туралы маңызды ақпарат болуы мүмкін.